Vườn quốc gia Núi Chúa – viên ngọc quý giữa lòng Ninh Thuận – là điểm đến lý tưởng cho những ai yêu thiên nhiên hoang sơ và khát khao khám phá sự đa dạng sinh học độc đáo. Nằm giữa vùng đất khô hạn nhất Việt Nam, Núi Chúa không chỉ nổi bật với hệ sinh thái rừng khô đặc trưng hiếm có mà còn là nơi bảo tồn loài rùa biển quý hiếm. Hãy cùng khám phá những điều kỳ thú ẩn mình trong khu rừng hoang dã của này và lý do nơi đây được UNESCO công nhận là Khu dự trữ sinh quyển thế giới bạn nhé.
Mục lục [Hiển thị]
Đôi nét về Vườn quốc gia Núi Chúa
Vườn Quốc gia Núi Chúa (Ninh Thuận) nằm ở huyện Ninh Hải, tỉnh Ninh Thuận, được UNESCO công nhận là Khu dự trữ sinh quyển thế giới từ năm 2022. Khu bảo tồn rộng khoảng 106.646 ha bao gồm rừng, biển và cả vùng bán sa mạc, nổi bật với hệ sinh thái rừng khô hạn độc đáo hiếm có ở Việt Nam và Đông Nam Á. Đây là “ngôi nhà chung” của hơn 1.511 loài thực vật (54 loài nằm trong Sách đỏ Việt Nam) và 765 loài động vật quý hiếm.
Đặc biệt, Núi Chúa sở hữu 40 km bờ biển với rạn san hô ven bờ lớn nhất Việt Nam (hơn 350 loài san hô). Khí hậu ở đây rất khắc nghiệt – nắng nóng, lượng mưa rất thấp quanh năm – nên người ta ví Núi Chúa như “thảo nguyên cây gai có một không hai”. Trong quần thể Núi Chúa còn có Vịnh Vĩnh Hy – một trong tám vịnh biển đẹp nhất Việt Nam.
Không chỉ giàu giá trị thiên nhiên, Núi Chúa còn gắn với văn hóa bản địa đặc sắc. Khu vực này có nhiều cộng đồng người dân tộc Raglai sinh sống, với nghề nông rẫy, nuôi dê và thu hoạch lâm sản. Nhiều thôn như Thái An nổi tiếng với vườn nho xanh mướt và du lịch nông trại, tạo điểm nhấn văn hóa cho vùng biển nắng gió này. Nhờ vậy, Núi Chúa ngày càng thu hút khách du lịch ưa mạo hiểm và sinh thái khám phá thiên nhiên hoang sơ.
Thời điểm du lịch lý tưởng
Ninh Thuận có khí hậu chia làm hai mùa rõ rệt: mùa khô và mùa mưa. Mùa khô kéo dài từ khoảng tháng 4 đến tháng 8, thời tiết ít mưa, nắng đẹp, biển lặng, là thời điểm lý tưởng để du ngoạn. Vào mùa khô, Vịnh Vĩnh Hy và các bãi biển trong khu vực có nước biển trong xanh, bờ cát trắng mịn, rất phù hợp cho tắm biển, lặn ngắm san hô hay trekking ngắm cảnh.
Ngược lại, mùa mưa từ tháng 9 đến tháng 11 thường có mưa lớn, biển động hơn và một số hoạt động ngoài trời (như các tour đảo, lặn) sẽ bị hạn chế. Vì vậy, nhiều du khách chọn thời gian từ cuối xuân tới đầu hè (khoảng tháng 5–8) để đến Núi Chúa để đảm bảo chuyến đi thuận lợi và trọn vẹn.
Phương tiện di chuyển
Bạn có thể đến Vườn quốc gia Núi Chúa bằng nhiều phương tiện: máy bay, tàu hoả, xe khách, xe máy, ô tô riêng. Sân bay gần nhất là Cam Ranh (Khánh Hoà), cách TP. Phan Rang – Tháp Chàm khoảng 60 km. Từ Hà Nội, Đà Nẵng… bạn có thể bay đến Cam Ranh, từ đó đón xe đến Phan Rang hoặc Vịnh Vĩnh Hy. Nếu đi tàu hoả, dừng tại ga Tháp Chàm (Phan Rang) rồi đi taxi/xe buýt tiếp tục đến Núi Chúa.
- Từ TP. HCM: Theo Quốc lộ 1A qua Đồng Nai, Bình Thuận đến Phan Rang (~350 km, mất khoảng 7–8 giờ). Từ Phan Rang tiếp tục men theo đường tỉnh lộ 702 (qua cầu Tri Thủy) hướng về phía Đông – Bắc, bạn sẽ nhìn thấy đường ven biển uốn lượn quanh Núi Chúa. Quãng đường từ Phan Rang đến Vịnh Vĩnh Hy (cửa ngõ của Núi Chúa) khoảng 40–42 km.
- Từ Nha Trang: Chạy dọc Quốc lộ 1 về hướng Bắc, qua đèo Cả vào Phan Rang (khoảng 105 km), sau đó đi tiếp theo hướng đã nêu trên.
- Từ Phan Rang: Từ trung tâm Phan Rang bạn chỉ mất khoảng 30–40 phút (40 km) theo đường ven biển 702 qua Bình Tiên để đến Vịnh Vĩnh Hy – khu vực chính của Vườn quốc gia Núi Chúa. Tại Vĩnh Hy, bạn có thể đi tiếp thuyền hoặc trekking để vào sâu hơn trong Vườn quốc gia.
Ngoài ra, nhiều công ty xe khách có tuyến TP.HCM – Phan Rang hàng ngày, và bạn cũng có thể thuê xe máy hoặc ô tô tự lái để chủ động hành trình. Dù đi bằng phương tiện gì, việc đến Phan Rang – Tháp Chàm là bước đầu tiên, sau đó mới tiến vào vùng Núi Chúa – Vĩnh Hy.
Các điểm đến nổi bật và trải nghiệm
Vịnh Vĩnh Hy và Bãi Bình Tiên: Vịnh Vĩnh Hy là viên ngọc của Núi Chúa với bãi biển cát trắng, nước biển trong vắt và khung cảnh hoang sơ tuyệt đẹp. Khu vực này có hệ sinh thái biển phong phú, du khách có thể lặn ngắm san hô nhiều màu sắc hay đi thuyền đáy kính quan sát đáy biển. Liền kề Vĩnh Hy là bãi biển Bình Tiên yên bình, nổi tiếng với bờ cát trắng mịn và hoa muống biển tím biếc dọc ven bờ. Cả Vĩnh Hy và Bình Tiên tạo thành một “vòng cung” du lịch hấp dẫn, thích hợp tắm biển và ngắm cảnh hoàng hôn.
Hang Rái – Công viên Đá Thái An: Cách trung tâm Phan Rang khoảng 35 km có Hang Rái, một bãi đá san hô hoá thạch hàng triệu năm tuổi nằm sát biển. Tại đây có lối lên đỉnh đá cao để chiêm ngưỡng bình minh và cảnh biển bao la. Gần đó là Công viên Đá Thái An với những khối đá xếp chồng kỳ thú qua hàng triệu năm phong hoá. Thôn Thái An còn nổi tiếng với vườn nho trải dài; du khách có thể ghé thăm tìm hiểu cách trồng nho và thưởng thức đặc sản mứt nho Ninh Thuận.
Trải nghiệm trekking trong rừng Núi Chúa: Núi Chúa có đa dạng tuyến đường mòn cho người thích khám phá. Nổi bật là đường trek Đá Hang – Thác 5 Tầng (khoảng 5 km) hay hành trình chinh phục Đỉnh Đá Đỏ (độ dài ~6 km) đem lại cảm giác như vượt qua miền hoang dã. Đỉnh Đá Đỏ từng là đài quan sát chiến tranh và nay là điểm ngắm cảnh tuyệt vời bao trọn khung cảnh biển trời.
Cung đường lên Đỉnh Núi Chúa cao 1.039 m (qua nhiều dốc đứng) dành cho những người có thể lực tốt muốn thử thách giới hạn bản thân. Trên đường trekking, bạn sẽ đi qua rừng cây gai khô hạn, các thảm thực vật đặc trưng và suối Lồ Ồ – một con suối trong mát xuyên rừng. Nhiều du khách còn kết hợp cắm trại qua đêm giữa rừng, tận hưởng bầu trời đầy sao và nghe tiếng côn trùng của Núi Chúa hiếm có ở nơi khác.
Hoạt động biển và lặn ngắm san hô: Ngoài trekking, Núi Chúa cũng có nhiều hoạt động thú vị ở biển. Du khách có thể lặn biển hoặc đi tàu đáy kính khám phá rạn san hô ngay trong vịnh Vĩnh Hy. Khu vực còn có bãi rùa biển đẻ trứng, bạn có thể ghé thăm vào lúc chiều muộn để chứng kiến cảnh rùa quý hiếm bò lên cát.
Các hoạt động giải trí khác như thuyền kayak, chơi dù lượn, hoặc câu mực đêm cũng thường được tổ chức tại đây. Sau những giờ hoạt động, thưởng thức hải sản tươi ngon ngay bên bờ biển sẽ là trải nghiệm không thể bỏ qua.
Ăn gì khi đi Vườn quốc gia Núi Chúa?
Ẩm thực Ninh Thuận – Núi Chúa đậm đà phong vị biển và văn hóa miền Trung. Du khách nhất định phải thử những món đặc sản như:
- Hải sản biển tươi sống: Ghẹ xanh Vĩnh Hy chắc thịt, tôm hùm nướng, cá biển nướng hấp… Đặc biệt, bún chả cá và cháo cá – các món từ cá biển tươi – rất được ưa chuộng.
- Gỏi cá Mai: Cá mai tươi ngon được thái mỏng trộn với rau thơm, lạc rang và nước chấm chua ngọt, cuốn bánh tráng ăn kèm rau sống. Đây là món truyền thống nổi bật của Ninh Thuận.
- Mực một nắng: Mực ống tươi phơi qua một nắng, sau khi nướng giữ được độ dai và hương vị ngọt tự nhiên. Dùng kèm muối tiêu chanh hoặc nước mắm chua cay cực kỳ kích thích vị giác.
- Bánh căn hải sản: Bánh căn đổ khuôn đất với nhân tôm, mực, cá tươi tẩm gia vị, ăn kèm rau sống và nước mắm chấm chua ngọt.
- Đặc sản khác: Ngoài ra, đừng bỏ lỡ dông cát xào (một loài thằn lằn sa mạc), rong sụn biển khô hầm canh, hay bánh xèo nhân mực mỏng, giòn thơm. Những món này thể hiện rõ văn hoá ẩm thực kết hợp giữa đất liền và biển cả của người dân Ninh Thuận.
Ở các nhà hàng ven biển Vĩnh Hy hoặc chợ địa phương gần Phan Rang, bạn sẽ dễ dàng tìm được hầu hết đặc sản trên với giá phải chăng.
Nơi lưu trú khi du lịch khám phá VQG Núi Chúa
Khu vực Núi Chúa – Vĩnh Hy có nhiều lựa chọn chỗ ở phù hợp cho gia đình, đôi tình nhân hay nhóm bạn trẻ. Tại thôn Vĩnh Hy (gần Vườn quốc gia) có rất nhiều homestay, nhà nghỉ nhỏ ven biển với giá bình dân như Lô Ồ Homestay, Miền Biển Vĩnh Hy… cùng các biệt thự du lịch (La Mer Villa, Châu Gia Hotel…) cho tầm nhìn đẹp ra biển. Ngoài ra, Resort Vĩnh Hy (cách Phan Rang khoảng 36 km) là khu nghỉ dưỡng cao cấp nổi bật với hơn 120 phòng tiện nghi.
Trong thành phố Phan Rang – Tháp Chàm (cách Núi Chúa ~30 km) có chuỗi khách sạn và resort lớn như Saigon Ninh Chữ Hotel, Hoàn Mỹ Resort, Long Thuận Hotel, Sunrise Hotel…. Nếu muốn ở tiện nghi hiện đại, du khách có thể chọn các cơ sở này và đi xe về Vườn quốc gia mỗi ngày. Với những ai ưa trải nghiệm, Vĩnh Hy còn cho phép cắm trại trên bãi biển Bình Tiên, mang đến cảm giác gần gũi với thiên nhiên.
Lưu ý khi du lịch VQG Núi Chúa
- Bảo vệ môi trường: Vườn quốc gia Núi Chúa là khu bảo tồn nghiêm ngặt, du khách cần tuân thủ quy định: không xả rác, không bẻ cây cỏ, không săn bắt động vật. Khi lặn biển, tránh chạm vào san hô và sinh vật biển để bảo vệ rạn san hô nguyên sơ.
- Chuẩn bị trang phục, dụng cụ: Do thời tiết Ninh Thuận rất nắng và khô, bạn nên mang theo mũ rộng vành, kem chống nắng, kính râm và nước uống đầy đủ. Giày thể thao hoặc giày leo núi, áo dài tay mỏng, thuốc chống muỗi và dụng cụ sơ cứu là rất cần thiết khi trekking.
- Thời tiết và sức khỏe: Theo dõi dự báo thời tiết trước chuyến đi (đặc biệt tránh đi vào những ngày có bão bùng). Nếu chưa quen với độ cao và nắng nóng, nên chuẩn bị thể lực, đi chậm rãi, có thể thuê hướng dẫn viên bản địa khi trekking. Trẻ em và người già cần đặc biệt lưu ý an toàn khi leo núi và tắm biển.
- An toàn cá nhân: Mang theo điện thoại có cài định vị hoặc báo cho người thân lộ trình, tránh đi một mình vào vùng rừng sâu. Ngoài ra, Ninh Thuận mùa khô dễ cháy rừng; khi cắm trại, chỉ được đốt lửa ở nơi đã quy định và dập tắt hoàn toàn trước khi rời đi.
Thực hiện tốt các lưu ý trên sẽ giúp chuyến đi an toàn và thân thiện với thiên nhiên.
>>> Khám phá thêm:
Vườn quốc gia U Minh Thượng - Khu vườn di sản độc đáo.
Hệ sinh thái trù phú của Vườn Quốc Gia Phú Quốc.
Lịch trình du lịch Vườn quốc gia Núi Chúa gợi ý
Để khám phá Núi Chúa trong thời gian ngắn nhưng đầy đủ, một lịch trình 2 ngày 1 đêm là hợp lý, hoặc có thể kéo dài thành 3 ngày 2 đêm nếu có nhiều thời gian. Ví dụ gợi ý:
Ngày 1: Khởi hành từ TP. HCM hoặc các tỉnh phía Bắc, dựa theo hướng và phương tiện đã nêu để đến Phan Rang vào trưa. Buổi chiều, di chuyển thẳng ra Vịnh Vĩnh Hy – cắm trại hoặc nhận phòng nghỉ ngơi. Tham quan Vịnh Vĩnh Hy, tắm biển, lặn ngắm san hô. Chiều muộn ghé Hang Rái – Công viên Đá Thái An ngắm hoàng hôn. Nghỉ đêm tại homestay/resort Vĩnh Hy hoặc cắm trại tại bãi Bình Tiên.
Ngày 2: Sáng sớm thức dậy, trekking chinh phục Đỉnh Đá Đỏ (khoảng 3-4 giờ) hoặc tuyến đường Đá Hang – Thác 5 Tầng. Trên đường về, thăm suối Lồ Ồ và thác Đá Thao để tận hưởng thiên nhiên trong lành. Trưa trở về Phan Rang – Tháp Chàm, ăn đặc sản Ninh Thuận rồi kết thúc chuyến đi.
Nếu có thêm thời gian, bạn có thể ở lại Phan Rang tham quan Tháp Chàm Po Klong Garai, khu du lịch Làng Gốm Bàu Trúc hoặc kết hợp tour du lịch vùng phụ cận. Ngoài ra, nhiều công ty lữ hành còn tổ chức các tour sinh thái – giáo dục tại Núi Chúa kết hợp hoạt động bảo tồn như trồng rừng, chăm sóc rùa biển cho du khách có nhu cầu tham gia. Việc tham gia tour có hướng dẫn và mua vé tham quan (ví dụ Hang Rái ~40.000 VND/người) giúp bạn hiểu sâu hơn về giá trị của Núi Chúa và trải nghiệm một cách an toàn, ý nghĩa.
Mê du lịch chúc bạn có một chuyến đi khám phá Vườn quốc gia Núi Chúa cực kỳ thú vị và hoàn hảo.
