Du lịch Cao Bằng: Cẩm nang chi tiết từ di chuyển, địa điểm vui chơi, ăn uống, lưu trú

Bài viết cẩm nang này sẽ giúp cho chuyến du lịch Cao Bằng – mảnh đất biên cương với khung cảnh thiên nhiên hùng vĩ, con người thân thiện và nền văn hóa đặc sắc, thêm đặc sắc và hoàn hảo hơn. Cùng bỏ túi ngay bạn nhé!

Giới thiệu chung về Cao Bằng

Cao Bằng là một tỉnh miền núi thuộc vùng Đông Bắc Việt Nam, nằm ở địa đầu Tổ quốc và giáp ranh với Trung Quốc. Nơi đây nổi tiếng với cảnh quan thiên nhiên hoang sơ hùng vĩ: những dãy núi đá vôi trùng điệp, thung lũng xanh mướt và hệ thống sông suối, hang động phong phú. 

Cao Bằng được ví như “viên ngọc xanh” ẩn mình giữa đại ngàn, với điểm nhấn là thác Bản Giốc – một trong những thác nước đẹp nhất Đông Nam Á. Bên cạnh thiên nhiên tươi đẹp, Cao Bằng còn gắn liền với nhiều di tích lịch sử (tiêu biểu là khu di tích Pác Bó – nơi Chủ tịch Hồ Chí Minh từng hoạt động cách mạng những năm 1941). Vì vậy, du lịch Cao Bằng mang đến cho du khách sự kết hợp hài hòa giữa trải nghiệm thiên nhiên và tìm hiểu văn hóa lịch sử.

Với khí hậu mát mẻ quanh năm và nhịp sống yên bình, Cao Bằng là điểm đến phù hợp cho mọi đối tượng du khách. Dù bạn là gia đình muốn tìm chốn nghỉ ngơi giữa thiên nhiên, nhóm phượt thủ ưa khám phá cung đường đèo, cặp đôi tìm kiếm khung cảnh lãng mạn, hay người cao tuổi muốn tận hưởng không khí trong lành – Cao Bằng đều có thể làm hài lòng bạn.

Thời điểm lý tưởng nhất để du lịch Cao Bằng

Mỗi mùa ở Cao Bằng đều có một nét đẹp riêng, do đó bạn có thể du lịch tỉnh này vào bất kỳ thời điểm nào trong năm. Tuy nhiên, mùa thu được nhiều người đánh giá là lúc Cao Bằng quyến rũ nhất. Cụ thể, tháng 8 – tháng 9 là thời gian lý tưởng để chiêm ngưỡng thác Bản Giốc hùng vĩ nhất. Lúc này đang cuối mùa mưa nên thác đầy nước, dòng chảy mạnh tạo màn sương trắng xóa tuyệt đẹp dưới ánh nắng. Đồng thời tiết trời sang thu mát mẻ, ít mưa, rất thuận lợi cho việc di chuyển khám phá.

Ngoài ra, tháng 10 – 11 cũng là thời điểm hấp dẫn khi Cao Bằng vào mùa hoa. Bạn sẽ bắt gặp hoa tam giác mạch và hoa dã quỳ nở rộ nhuộm hồng vàng khắp các triền núi, tạo khung cảnh lãng mạn cho những ai yêu thích chụp ảnh. Sang tháng 12, trời se lạnh và có thể thấy sương mờ giăng núi, đôi khi xuất hiện băng tuyết nhẹ trên đỉnh cao (ví dụ vùng Phja Oắc), thích hợp cho du khách muốn trải nghiệm không khí mùa đông miền núi.

Nếu bạn thích sự tĩnh lặng của mùa xuân (tháng 3 – 4), Cao Bằng khi đó ngập tràn sắc hoa mận, hoa lê trắng muốt và tiết trời vẫn mát mẻ dễ chịu. Đây cũng là mùa cây trái (mận, đào) đơm hoa kết quả, bạn có thể vừa thưởng ngoạn cảnh sắc, vừa thưởng thức trái cây đầu mùa. Mùa hè (tháng 6 – 7) tại Cao Bằng có nắng ấm, thích hợp cho các hoạt động tắm suối, cắm trại, leo núi. 

Tuy nhiên, lưu ý đây là mùa mưa nên đôi khi có mưa rào và đường đèo trơn trượt; hãy kiểm tra dự báo thời tiết trước khi đi. Tóm lại, tháng 8 – 9 được xem là đẹp nhất cho chuyến du lịch Cao Bằng trọn vẹn, nhưng bạn hoàn toàn có thể sắp xếp đi vào các mùa khác tùy theo sở thích riêng.

Cách di chuyển đến Cao Bằng và phương tiện đi lại nội tỉnh

Đến Cao Bằng từ các thành phố lớn: Hiện chưa có sân bay hay đường sắt tới Cao Bằng, do đó phương tiện chủ yếu để đến tỉnh này là đường bộ. Từ Hà Nội (cách Cao Bằng ~280km), bạn có vài lựa chọn thông dụng:

• Xe khách: Bắt xe giường nằm hoặc xe limousine đi Cao Bằng tại bến Mỹ Đình, Gia Lâm (hoặc đặt qua các nhà xe uy tín). Thời gian di chuyển khoảng 6–7 tiếng, giá vé ~200.000–300.000đ/lượt. Xe thường chạy cả ban ngày và đêm muộn. Đi xe khách giúp bạn đỡ mệt hơn tự lái và đến nơi vào sáng sớm hôm sau.
• Phương tiện cá nhân (ô tô riêng, xe máy): Nếu đi cùng gia đình/nhóm đông, bạn có thể tự lái ô tô để chủ động thời gian và lịch trình. Đường đi hiện nay khá tốt (qua QL3 hoặc QL1B – QL4A), nhưng có nhiều đoạn đèo dốc khi vào địa phận Cao Bằng, nên lái xe cẩn thận. Với các bạn trẻ thích phượt xe máy, cung đường từ Hà Nội qua Thái Nguyên – Bắc Kạn – Cao Bằng (QL3) hoặc Hà Nội – Lạng Sơn – Cao Bằng đều là những hành trình đẹp. Hãy đảm bảo xe máy khỏe, mang đủ giấy tờ và đồ sửa xe cơ bản, và chỉ nên chạy ban ngày để an toàn.
• Từ TP.HCM hoặc các tỉnh xa: Bạn nên bay đến Hà Nội (các chặng nội địa đến Nội Bài có nhiều hãng khai thác, giá vé khứ hồi từ ~1.500.000đ – 3.000.000đ tùy thời điểm), sau đó tiếp tục hành trình đường bộ như trên. Hiện tại không có chuyến bay thẳng hay tàu hỏa đến Cao Bằng, nhưng trong tương lai có thể sẽ có sân bay Cao Bằng (đang trong quy hoạch). Một lựa chọn khác cho du khách phía Nam là bay đến đồ(Hanoi)**.

Phương tiện di chuyển nội tỉnh Cao Bằng: Khi đã đặt chân đến thành phố Cao Bằng, bạn có một số cách để tham quan các địa điểm trong tỉnh:

• Thuê xe máy: Đây là phương tiện linh hoạt và tiết kiệm nhất để khám phá Cao Bằng. Nhiều nhà nghỉ, khách sạn tại TP Cao Bằng có dịch vụ cho thuê xe máy (giá khoảng 150.000–200.000đ/ngày). Bạn có thể dễ dàng tự lái đến các điểm du lịch, kể cả điểm nằm sâu trong núi như Pác Bó hay hồ Thang Hen. Lưu ý luôn đội mũ bảo hiểm, tuân thủ tốc độ và đổ đầy xăng khi đi xa vì có đoạn đường sẽ ít cây xăng.
• Xe ô tô/xe du lịch riêng: Nếu đi nhóm hoặc gia đình, bạn có thể thuê xe ô tô kèm lái xe địa phương để đưa đón theo lịch trình mong muốn. Cách này tiện lợi, an toàn hơn trên đường đèo, nhưng chi phí cao hơn thuê xe máy. Ngoài ra, taxi ở TP Cao Bằng cũng có sẵn (các hãng địa phương), phù hợp chạy các chặng ngắn hoặc đi lại trong thành phố.
• Xe buýt nội tỉnh: Cao Bằng có các tuyến xe buýt từ trung tâm thành phố đi một số huyện và điểm du lịch chính. Ví dụ, tuyến xe buýt Cao Bằng – Trùng Khánh – Bản Giốc hoạt động hàng ngày, xuất phát từ bến xe Cao Bằng, tần suất khoảng mỗi giờ một chuyến, giá vé rất rẻ. Nếu bạn du lịch một mình hoặc muốn tiết kiệm, có thể trải nghiệm xe buýt địa phương. Tuy nhiên, xe buýt thường chỉ chạy ban ngày và dừng ở trục chính, bạn có thể cần bắt thêm xe ôm từ trạm xuống điểm tham quan (vd: từ bến xe Trùng Khánh vào thác Bản Giốc khoảng 20km).
• Xe ôm: Ở thành phố hoặc các thị trấn du lịch (Trùng Khánh, Quảng Uyên…), dịch vụ xe ôm khá phổ biến. Bạn có thể dễ dàng thuê xe ôm chở đến các địa điểm gần với giá thương lượng. Đây là phương án phù hợp nếu bạn không rành đường đèo và muốn có người địa phương thông thuộc lộ trình chở đi.

Tóm lại, di chuyển đến và quanh Cao Bằng hiện nay tương đối thuận tiện. Hãy chọn phương tiện phù hợp với ngân sách và sở thích của bạn. Nếu đi mùa du lịch cao điểm (thường là dịp lễ 30/4 - 1/5, hè tháng 6-7, hoặc tháng 9-10 mùa đẹp), nên đặt vé xe và thuê xe sớm để đảm bảo có chỗ và giá hợp lý.

Các điểm đến nổi tiếng ở Cao Bằng

Cao Bằng sở hữu nhiều danh lam thắng cảnh và di tích đặc sắc. Dưới đây là những điểm đến tiêu biểu nhất mà du khách không nên bỏ lỡ (kèm khoảng cách từ thành phố Cao Bằng):

• Thác Bản Giốc (huyện Trùng Khánh) – cách TP Cao Bằng ~90km về phía đông bắc: Được mệnh danh “đệ nhất thác” của Việt Nam, thác Bản Giốc là thác nước lớn và đẹp bậc nhất Đông Nam Á. Thác gồm nhiều tầng nước đổ xuống từ độ cao ~30m, tung bọt trắng xóa giữa khung cảnh núi rừng trùng điệp. Thác nằm trên dòng sông Quây Sơn, tạo thành biên giới tự nhiên giữa Việt Nam và Trung Quốc. Đến đây, du khách sẽ choáng ngợp trước vẻ đẹp hùng vĩ và có thể lưu lại những bức ảnh ngoạn mục.

• Động Ngườm Ngao (huyện Trùng Khánh) – cách TP Cao Bằng ~85km, nằm gần thác Bản Giốc (~5km): Đây là hang động đá vôi kỳ vĩ dài hơn 2km, được ví như một “kiệt tác” điêu khắc của thiên nhiên. Bên trong động là vô số thạch nhũ và măng đá với hình thù độc đáo, lấp lánh dưới ánh đèn. Động Ngườm Ngao mát mẻ quanh năm, là điểm tham quan lý tưởng sau khi thăm thác Bản Giốc (thường kết hợp hai địa điểm trong cùng một chuyến đi do vị trí gần nhau).

• Khu di tích Pác Bó (huyện Hà Quảng) – cách TP Cao Bằng ~50km về phía bắc: Pác Bó là nơi Chủ tịch Hồ Chí Minh đã sống và làm việc khi mới trở về Việt Nam năm 1941 để lãnh đạo cách mạng. Khu di tích nằm giữa núi rừng thanh bình, gồm hang Cốc Bó (hang Pác Bó) – nơi Bác Hồ từng ở, suối Lênin nước trong xanh nhìn thấu đáy, và núi Các Mác. Đến Pác Bó, du khách không chỉ được hòa mình vào thiên nhiên tươi đẹp mà còn tận mắt thấy dấu tích lịch sử hào hùng, hiểu hơn về những ngày đầu gian khó của cách mạng Việt Nam.

• Núi Mắt Thần (hay núi Thủng, thuộc khu hồ Thang Hen, huyện Quảng Hòa/Trà Lĩnh) – cách TP Cao Bằng ~30km: Núi Mắt Thần là ngọn núi đá vôi độc đáo có một hố tròn lớn xuyên qua núi, trông như “con mắt” của trời đất. Bao quanh là thung lũng Thang Hen thơ mộng với thảm cỏ xanh và hồ nước trong vắt. Khu vực này thuộc Công viên địa chất UNESCO Non Nước Cao Bằng, mang vẻ đẹp hoang sơ và yên bình. Du khách có thể đi bộ khám phá thung lũng, chụp ảnh “sống ảo” với khung cảnh núi thủng độc nhất vô nhị. (Lưu ý đường vào hồ Thang Hen hơi nhỏ, nên đi bằng xe máy hoặc thuê xe phù hợp.)

• Làng đá cổ Khuổi Ky (huyện Trùng Khánh) – cách TP Cao Bằng ~90km, cách thác Bản Giốc ~3km: Đây là ngôi làng của người Tày với tuổi đời hơn 400 năm, nổi tiếng bởi những ngôi nhà sàn làm hoàn toàn bằng đá độc đáo. Làng chỉ có khoảng chục nóc nhà nhưng vẫn giữ được kiến trúc truyền thống: tường đá dày, mái lợp ngói máng. Tản bộ trong làng, du khách sẽ cảm nhận không gian xưa cũ, thanh bình và có thể tìm hiểu nét văn hóa sinh hoạt của người dân địa phương. Khuổi Ky cũng là địa điểm chụp ảnh rất đẹp trên hành trình đến thác Bản Giốc.

• Rừng trúc Lũng Pán (huyện Bảo Lạc) – cách TP Cao Bằng ~100km về phía tây: Rừng trúc thuộc xã Huy Giáp (Bảo Lạc) này được ví như một bức tranh thủy mặc. Hàng ngàn cây trúc mọc thẳng tắp, xanh mướt trải dài trên sườn núi tạo thành cảnh quan kỳ thú hiếm có ở Việt Nam. Đến Lũng Pán, du khách có thể hóa thân thành “lữ khách” trong phim cổ trang giữa con đường trúc nên thơ, tận hưởng không khí trong lành và chụp những bức ảnh ấn tượng. (Do khoảng cách khá xa, điểm này phù hợp với những ai có hành trình dài ngày hoặc đam mê khám phá, thường kết hợp khi thăm các huyện vùng cao phía tây Cao Bằng.)

Ngoài các địa danh trên, Cao Bằng còn nhiều điểm đến khác tùy theo quỹ thời gian của bạn: 

Như Đèo Mã Phục (một con đèo 7 tầng uốn lượn đẹp mắt trên đường QL3, cách TP ~22km, thường dừng chân trên đường đi Trùng Khánh), Chùa Phật Tích Trúc Lâm Bản Giốc (ngôi chùa tọa lạc trên đồi cao gần thác Bản Giốc, phong cảnh thanh tịnh và có thể bao quát toàn cảnh thác từ xa), Hồ Thang Hen (thuộc quần thể núi Mắt Thần đã nêu, có hệ thống các hồ nước liên thông độc đáo, mùa mưa nước dâng đầy xanh biếc, mùa khô cạn nước tạo thảo nguyên cỏ rộng lớn). Hãy lựa chọn những điểm đến phù hợp sở thích để chuyến đi của bạn thật trọn vẹn.

Những trải nghiệm nên thử khi đến Cao Bằng

Bên cạnh việc tham quan các thắng cảnh, Cao Bằng còn mang đến nhiều trải nghiệm thú vị giúp chuyến đi của bạn đáng nhớ hơn:

• Đi thuyền ngắm thác Bản Giốc: Tại thác Bản Giốc, du khách có thể thuê bè tre/ xuồng của người địa phương để di chuyển sát chân thác. Cảm giác ngồi trên bè trôi trên làn nước xanh, nghe tiếng thác đổ ầm ầm và từng đợt hơi nước mát lạnh phả vào mặt thật sảng khoái. Chuyến thuyền cũng đưa bạn ra đến gần cột mốc biên giới Việt - Trung giữa sông, thuận tiện để check-in một bức ảnh kỷ niệm “một bên là Việt Nam, một bên là Trung Quốc”.

• Cắm trại giữa thiên nhiên: Với khung cảnh núi rừng nguyên sơ, Cao Bằng là nơi lý tưởng để trải nghiệm cắm trại đêm. Bạn có thể dựng lều bên bờ thác Bản Giốc lung linh dưới ánh trăng, hoặc cạnh hồ Thang Hen lặng sóng, hay trên đỉnh đèo cao để “săn mây” buổi sớm. Đêm đến, cùng bạn bè đốt lửa trại, nướng thịt và ngắm bầu trời sao sáng rõ nơi núi rừng sẽ là ký ức khó quên. (Lưu ý chuẩn bị lều trại, áo ấm và đảm bảo an toàn, dọn dẹp sạch sẽ sau khi rời đi.)
• Phượt xe máy trên cung đường Đông Bắc: Đối với các tín đồ ưa mạo hiểm, chạy xe máy chinh phục những cung đường đèo uốn lượn ở Cao Bằng là trải nghiệm nên thử. Cung đường từ thành phố đi Trùng Khánh qua đèo Mã Phục, đèo Khau Liêu… với một bên là vách núi, một bên là thung lũng sâu, cảnh sắc hùng vĩ sẽ khiến bạn không khỏi trầm trồ. Tự lái xe máy giúp bạn dừng chân linh hoạt tại các bản làng, cánh đồng hay đỉnh đèo để chụp ảnh và hít thở không khí trong lành. Hãy đảm bảo tay lái vững và tuân thủ an toàn giao thông nhé!
• Tham gia lễ hội và chợ phiên vùng cao: Nếu may mắn đến Cao Bằng dịp diễn ra lễ hội truyền thống (thường vào mùa xuân hoặc đầu thu), bạn sẽ được hòa mình vào không khí văn hóa đặc sắc của đồng bào địa phương. Ví dụ, Lễ hội du lịch thác Bản Giốc (thường tổ chức vào tháng 10) có các hoạt động đua thuyền, múa hát dân tộc sôi động. Bên cạnh đó, các phiên chợ vùng cao (như chợ phiên Trùng Khánh, chợ phiên Bảo Lạc…) cũng là nơi để bạn trải nghiệm cuộc sống thường ngày của người dân bản địa, mua sản vật địa phương và thưởng thức ẩm thực đường phố độc đáo.

• Ở homestay và sinh hoạt cùng người bản địa: Thay vì khách sạn, nhiều du khách (đặc biệt là khách nước ngoài hoặc bạn trẻ) chọn lưu trú tại homestay ở bản làng để trải nghiệm văn hóa. Bạn có thể thử ngủ nhà sàn truyền thống, cùng chủ nhà nấu ăn các món địa phương, ngồi quây quần bên bếp lửa nghe họ kể chuyện về phong tục tập quán Tày, Nùng. Một số homestay được du khách yêu thích như tại làng Khuổi Ky, bản Pác Bó hay ven hồ Thang Hen.

Những trải nghiệm trên sẽ giúp bạn hiểu sâu hơn về non nước Cao Bằng và có thêm nhiều kỷ niệm đáng nhớ, bên cạnh việc tham quan các địa điểm du lịch nổi tiếng.

Ẩm thực đặc sắc và quà lưu niệm nên mua

Du lịch Cao Bằng sẽ không trọn vẹn nếu bạn bỏ qua việc khám phá ẩm thực địa phương. Nền ẩm thực Cao Bằng mang đậm hương vị núi rừng với nhiều món độc đáo, hấp dẫn:

• Phở chua Cao Bằng: Món phở trứ danh gồm bánh phở dẻo mềm ăn nguội, trộn cùng thịt xá xíu, dạ dày, gan lợn, lạc (đậu phộng) rang và rau thơm, chan nước dùng chua ngọt thanh mát. Vị chua dịu của nước trộn hòa quyện vị béo bùi của lạc, chút cay nhẹ tạo nên tô phở chua ăn hoài không ngán, đặc biệt thích hợp vào mùa hè. Bạn có thể tìm thưởng thức phở chua ở chợ Xanh Cao Bằng hoặc các quán ăn sáng trong thành phố.

• Bánh cuốn Cao Bằng (bánh cuốn canh): Khác với bánh cuốn miền xuôi, bánh cuốn Cao Bằng được tráng mỏng từ bột gạo nhưng không cuộn nhân thịt mộc nhĩ bên trong. Thay vào đó, bánh được cắt vừa ăn rồi chan ngập trong bát nước dùng ninh xương nóng có rắc hành, thêm giò lụa hoặc trứng vịt trần. Cách ăn lạ miệng này tạo nên hương vị đậm đà: vỏ bánh mềm mượt quyện với nước dùng ngọt xương khiến thực khách nhớ mãi. Sáng sớm ở Cao Bằng hãy tìm một quán bánh cuốn canh lâu năm để thưởng thức bữa sáng đặc biệt này.

• Vịt quay 7 vị: Món vịt quay Cao Bằng nức tiếng nhờ cách tẩm ướp cầu kỳ với 7 loại gia vị thảo mộc (hành, tỏi, gừng, mắc mật, hoa hồi, quế, tiêu…), sau đó quay trên than cho da vàng ruộm giòn thơm. Thịt vịt thấm đều gia vị, dậy mùi mắc mật đặc trưng của núi rừng, ăn kèm với xôi hoặc bánh mì đều tuyệt. Du khách có thể thưởng thức vịt quay 7 vị tại các quán ăn ở TP Cao Bằng (phố Hoàng Như, Vườn Cam…) – nhớ hỏi người địa phương địa chỉ ngon chuẩn.

• Bánh áp chao: Món bánh dân dã đặc biệt phổ biến vào mùa đông. Bánh được làm từ bột gạo nếp trộn bột tẻ, bọc nhân thịt vịt băm (hoặc thịt lợn băm) cùng mộc nhĩ, sau đó chiên ngập dầu cho phồng giòn. Khi ăn, bánh được cắt miếng chấm với nước mắm chua ngọt, kèm đu đủ muối chua và rau sống. Vỏ bánh giòn rụm, nhân béo mềm, hương vị thơm bùi làm ấm bụng giữa tiết trời se lạnh. Dọc các con phố Cao Bằng vào chiều tối mùa lạnh, không khó để bắt gặp quán bán bánh áp chao nóng hổi.

• Thịt lợn chua (nhưn lạp): Đặc sản của người Tày - Nùng ở Cao Bằng, làm từ thịt lợn lên men tự nhiên. Thịt sau khi thái miếng sẽ trộn cùng men lá, thính ngô, muối và ủ trong ống tre hoặc chum sành khoảng 1-2 tuần. Thành phẩm là món thịt có vị chua thanh, mùi thơm lạ miệng, thường được nướng hoặc rán sơ trước khi ăn. Thịt lợn chua cuốn với lá lốt hoặc lá sung, chấm tương ớt, nhâm nhi cùng rượu ngô sẽ cho bạn trải nghiệm ẩm thực độc đáo khó quên.
• Bún khô 8 màu: Sợi bún đặc sản Cao Bằng được làm thủ công và nhuộm màu tự nhiên từ các loại lá và củ quả (lá cẩm tím, nghệ vàng, gấc đỏ, hoa đậu biếc xanh, củ dền hồng,...) tạo ra 8 màu rực rỡ nhưng không dùng phẩm. Bún khô 8 màu thường được luộc lên ăn như bún tươi, hoặc phơi khô làm quà. Khi ăn kèm nước dùng gà hoặc trộn phở chua đều ngon và đẹp mắt. Đây là món vừa thưởng thức được, vừa mua về làm quà biếu rất ý nghĩa.

Bên cạnh các món kể trên, Cao Bằng còn nhiều đặc sản như bánh trứng kiến (làm từ bột nếp và trứng kiến đen, thường có vào khoảng tháng 4-5 dương lịch), lạp xường hun khói (dồi sụn thịt lợn tẩm gia vị rồi hun khói thơm), măng chua, xôi trám (xôi nấu với quả trám đen), v.v. Hãy tranh thủ thưởng thức thật nhiều để cảm nhận trọn vẹn hương vị Cao Bằng.

Món quà lưu niệm nên mua: 

Trước khi rời Cao Bằng, đừng quên mua ít đặc sản về làm quà cho người thân. 

• Hạt dẻ Trùng Khánh là đặc sản trứ danh – hạt to vỏ mỏng, bùi và thơm ngậy khi rang lên, thu hoạch vào mùa thu (tầm tháng 9-10). Bạn có thể mua hạt dẻ tươi hoặc đã chế biến đóng gói ở chợ hoặc các cửa hàng đặc sản. 

• Bánh khảo Cao Bằng (loại bánh bột nếp ngọt, nhân đường lạc, thường làm dịp Tết) cũng là món quà ý nghĩa; hiện có nhiều cơ sở sản xuất bánh khảo ngon, đóng hộp đẹp mắt.
• Ngoài ra, miến dong Phia Đén (sợi miến làm từ củ dong riềng ở Nguyên Bình), thạch đen (thạch sương sáo Cao Bằng thơm mát), rượu ngô men lá và trà giảo cổ lam (một loại thảo dược) là những đặc sản bạn có thể mua. Khi mua sắm, nên chọn cửa hàng uy tín hoặc hỏi người dân địa phương để mua đúng đặc sản chuẩn với giá hợp lý. Kiểm tra hạn sử dụng nếu mua đồ đóng gói sẵn, và đóng gói cẩn thận khi vận chuyển xa.

>>>Bạn có muốn bỏ túi thêm:

Chi tiết cẩm nang du lịch Hà Giang?

Kinh nghiệm du lịch Mộc Châu từ A-Z?

Gợi ý nơi lưu trú tại Cao Bằng

Dịch vụ lưu trú ở Cao Bằng ngày càng phát triển, từ khách sạn tiện nghi trong thành phố đến homestay mộc mạc giữa bản làng. Tùy ngân sách và nhu cầu, du khách có thể chọn:

• Khách sạn tại TP Cao Bằng: Hầu hết khách sạn tập trung ở thành phố Cao Bằng, thuận tiện cho việc đi lại và ăn uống. Một số lựa chọn phổ biến:
  • Khách sạn 4 sao: Mường Thanh Luxury Cao Bằng – khách sạn cao cấp nằm ngay trung tâm, phòng ốc hiện đại, có nhà hàng, spa… phù hợp gia đình hoặc khách công vụ muốn tiện nghi đầy đủ.
  • Khách sạn 2-3 sao: Bảo Ngọc Diamond Hotel (3 sao, vị trí trung tâm, giá hợp lý), Sunny Hotel, Hoàng Anh Hotel, Max Boutique (các khách sạn tầm trung được đánh giá tốt về dịch vụ). Những khách sạn này phòng sạch sẽ, có điều hòa, giá khoảng 500-800k/đêm.
  • Nhà nghỉ bình dân: Rải rác khắp nội thị có nhiều nhà nghỉ/nhà khách giá rẻ (200-300k/đêm) như Nhà nghỉ 89, nhà nghỉ Sơn Tùng… Ưu điểm là giá mềm, phù hợp dân phượt hoặc khách lưu trú ngắn ngày; tuy nhiên tiện nghi đơn giản hơn.
• Resort/khách sạn gần điểm du lịch: Nếu muốn ở gần thiên nhiên, bạn có thể chọn Resort Sài Gòn - Bản Giốc (khu nghỉ dưỡng 3 sao cách thác Bản Giốc vài trăm mét, view nhìn ra cánh đồng và núi non, có nhà hàng ngay trong khuôn viên). Ở gần thác cũng có một số nhà nghỉ nhỏ của người dân hoặc nhà khách của khu du lịch thác Bản Giốc. Giá từ 300-600k/đêm, tiện cho việc tham quan thác lúc sáng sớm hoặc chiều muộn mà không phải đi lại xa.
• Homestay và nhà sàn cộng đồng: Loại hình homestay ở Cao Bằng rất đáng để trải nghiệm, vừa tiết kiệm vừa gần gũi văn hóa bản địa:
  • Tại thành phố Cao Bằng: có Primrose Homestay, Jodevi Homestay… do các bạn trẻ mở, thiết kế xinh xắn, giá ~150-250k/đêm/giường dorm hoặc ~400-600k/phòng riêng. Ở homestay trong phố giúp bạn dễ khám phá chợ trung tâm, quán ăn địa phương.
  • Khu vực hồ Thang Hen – Núi Mắt Thần: có Cá Homestay nằm ven hồ Thang Hen với view núi hồ tuyệt đẹp, không khí rất trong lành. Homestay dạng nhà sàn, cung cấp các bữa ăn dân dã nếu khách yêu cầu. Giá khoảng 300k/người bao gồm bữa sáng.
  • Khu vực gần thác Bản Giốc: ở làng Khuổi Ky có vài homestay nhà đá do chính người Tày vận hành, tiêu biểu như Khuoi Ky Inn hoặc Sài Gòn Bản Giốc homestay. Bạn sẽ được ngủ nhà truyền thống, thưởng thức cơm lam, thịt nướng do chủ nhà nấu. Chi phí tầm 100-150k/người/đêm, rất rẻ và trải nghiệm đáng nhớ.
  • Các homestay khác: như Nông Trang Xanh Homestay (ở Quảng Uyên, giữa đồng quê thanh bình), Tàu Ngầm Homestay (gần Pác Bó, tên độc đáo), Nếp Nhà sàn Homestay v.v… Mỗi nơi một vẻ thú vị, bạn có thể tìm hiểu và đặt phòng trước qua các website đặt phòng hoặc fanpage của homestay.

***Lưu ý đặt phòng: Vào mùa cao điểm du lịch (thường tháng 9-10 và các dịp lễ), dịch vụ lưu trú ở Cao Bằng có thể kín chỗ nhanh. Bạn nên đặt phòng sớm để có nhiều lựa chọn tốt và giá không bị tăng cao. Nếu có kế hoạch cắm trại, hãy xin phép chính quyền địa phương hoặc thông báo với người quản lý khu du lịch (đối với thác Bản Giốc, hồ Thang Hen) để đảm bảo an ninh, đồng thời cam kết giữ gìn vệ sinh môi trường.

Những lưu ý quan trọng khi du lịch Cao Bằng

Để chuyến đi Cao Bằng diễn ra suôn sẻ và an toàn, du khách nên lưu ý một số điều sau:

• Thời tiết và trang phục: Khí hậu Cao Bằng phân biệt mùa nóng ẩm và mùa lạnh rõ rệt. Mùa hè tuy không quá oi bức nhưng có mưa nhiều – hãy mang áo mưa mỏng, ô dù và giày chống trơn khi đi rừng núi. Mùa đông nhiệt độ có thể xuống dưới 10°C, vùng núi cao có thể xuất hiện băng giá – cần chuẩn bị áo ấm dày, khăn, mũ, găng tay để giữ ấm, đặc biệt cho người già và trẻ nhỏ. Dù đi mùa nào, ban ngày nên thoa kem chống nắng, đội mũ rộng vành khi thăm các điểm ngoài trời lâu.
• Sức khỏe và an toàn: Đường sá ở Cao Bằng nhiều đèo quanh co, nếu bạn dễ say xe hãy mang theo thuốc chống say. Luôn đi đúng tốc độ, quan sát đường khi lái xe trên đèo dốc, tránh chạy tối muộn. Nên mang theo một ít thuốc cơ bản (đau đầu, đau bụng, thuốc dị ứng, băng gạc...) trong trường hợp cần dùng mà ở vùng núi xa khó tìm hiệu thuốc. Khi tham quan hang động, thác nước, chú ý tuân thủ hướng dẫn an toàn của biển báo hoặc người hướng dẫn địa phương (ví dụ: không tự ý leo trèo khu vực nguy hiểm ở thác, luôn đi theo lối đã có đèn trong hang động, v.v.).
• Tôn trọng văn hóa địa phương: Cao Bằng có đa dạng dân tộc (Tày, Nùng, Dao, Mông...). Khi đến các bản làng, hãy ăn mặc lịch sự, hành xử nhã nhặn và xin phép trước khi chụp ảnh người dân. Tại các điểm tâm linh như chùa Phật Tích Trúc Lâm Bản Giốc, đền Kỳ Sầm…, du khách nên mặc trang phục kín đáo, lịch sự; không nói to hay đùa giỡn làm mất sự trang nghiêm. Nếu tham gia chợ phiên, lưu ý không trả giá quá mức gây khó xử và luôn mỉm cười thân thiện – người dân địa phương ở đây rất mến khách và chân chất.
• Hành chính và biên giới: Vì Cao Bằng là tỉnh biên giới, khi đi lại gần đường biên (như khu vực thác Bản Giốc, Pác Bó) bạn nên mang theo giấy tờ tùy thân (CMND/CCCD hoặc hộ chiếu). Lực lượng biên phòng đôi khi kiểm tra hành chính để đảm bảo an ninh, đặc biệt với du khách nước ngoài. Du khách không vượt qua cột mốc biên giới nếu không được phép. Ở thác Bản Giốc, chỉ nên tham quan trong phạm vi cho phép phía Việt Nam, không tự ý sang bờ bên kia sông.
• Liên lạc và tiền tệ: Sóng điện thoại di động tại hầu hết khu du lịch chính của Cao Bằng khá tốt, nhưng ở một số vùng sâu vùng xa hoặc đèo cao có thể chập chờn. Bạn nên chuẩn bị SIM của mạng phủ sóng mạnh (Viettel thường có độ phủ tốt miền núi) và sạc dự phòng cho điện thoại. Về tiền mặt, trong thành phố có cây ATM của các ngân hàng lớn, nhưng khi đi huyện xa nên mang đủ tiền mặt vì không có ATM. Nhiều dịch vụ homestay, quán ăn nhỏ chỉ nhận tiền mặt, rất ít nơi quẹt thẻ.
• Bảo vệ môi trường: Cao Bằng may mắn có môi trường tự nhiên trong lành và cảnh quan nguyên sơ. Hãy có ý thức giữ gìn vệ sinh: không vứt rác bừa bãi, mang theo túi đựng rác cá nhân khi đi trekking, cắm trại. Tại các điểm du lịch luôn có thùng rác, hãy bỏ rác đúng nơi. Việc bảo vệ môi trường sẽ giúp vẻ đẹp Cao Bằng được bền vững cho thế hệ sau.
• Khác: Để thuận tiện, bạn có thể học một vài câu giao tiếp cơ bản bằng tiếng Tày, Nùng (nếu có thời gian tìm hiểu) – người dân sẽ rất vui khi thấy bạn cố gắng nói tiếng của họ. Tuy nhiên đa phần người dân đều hiểu tiếng Kinh. Khi mua sắm tại chợ, nhớ hỏi giá trước để tránh hiểu lầm. Nếu cần hỗ trợ du lịch, bạn có thể liên hệ Trung tâm thông tin du lịch Cao Bằng (tọa lạc tại TP Cao Bằng) hoặc đường dây nóng hỗ trợ du khách của tỉnh (nếu có công bố). Luôn lưu sẵn các số điện thoại khẩn cấp (công an 113, cấp cứu 115) cho mọi tình huống.

Lịch trình du lịch Cao Bằng 2-3 ngày (gợi ý cho người mới đi lần đầu)

Nếu bạn đến Cao Bằng lần đầu và có khoảng 2-3 ngày để khám phá, dưới đây là lịch trình gợi ý tham khảo giúp bao quát những điểm nổi bật nhất:

Ngày 1: Hà Nội – Cao Bằng – Pác Bó (cội nguồn cách mạng)

• Sáng: Xuất phát từ Hà Nội từ đêm hôm trước bằng xe giường nằm, bạn sẽ tới thành phố Cao Bằng tầm 5-6h sáng. Nhận phòng khách sạn (hoặc gửi hành lý nhờ lễ tân nếu chưa đến giờ nhận phòng), nghỉ ngơi ăn sáng với bánh cuốn Cao Bằng nóng hổi.
• 8h00: Thuê xe hoặc đi ô tô theo tour lên khu di tích Pác Bó (50km ~ 1.5 giờ). Trên đường, bạn sẽ đi qua các bản làng và phong cảnh núi rừng tươi đẹp. Đến Pác Bó, tham quan hang Cốc Bó, suối Lênin, chụp ảnh bên bờ suối xanh biếc và tượng đài Bác Hồ. Tìm hiểu câu chuyện lịch sử tại nhà trưng bày khu di tích.
• Trưa: Ăn trưa tại nhà hàng địa phương (có thể thưởng thức vịt quay 7 vị ở thị trấn Xuân Hòa gần đó). Nghỉ ngơi.
• Chiều: Trở về lại thành phố Cao Bằng. Trên đường về, nếu còn sớm có thể ghé đèo Mã Phục để ngắm cảnh và chụp ảnh kỷ niệm tại một trong “tứ đại đèo” nổi tiếng vùng Đông Bắc. Về tới thành phố, dạo một vòng chợ Xanh Cao Bằng mua hạt dẻ, thạch đen ăn vặt.
• Tối: Thưởng thức phở chua Cao Bằng hoặc lẩu cá trắm tại một quán ăn trung tâm. Nghỉ đêm tại khách sạn ở TP Cao Bằng.

Ngày 2: Thác Bản Giốc – Động Ngườm Ngao – Làng Khuổi Ky – chùa Trúc Lâm

• Sáng: Khởi hành sớm (~6-7h) đi thác Bản Giốc (90km ~ 2.5 giờ). Trên đường đi, bạn sẽ đi qua đèo Khau Liêu, đèo Ci Thông với phong cảnh núi đá vôi hùng vĩ – đừng quên dừng ở các điểm cao để ngắm toàn cảnh thung lũng. 
  Tầm 9h30 tới thác Bản Giốc, dành thời gian tham quan thác: đi bộ xuống chân thác, đi thuyền bè ra sát làn nước đổ để cảm nhận sự đồ sộ (chi phí bè khoảng 50k-100k/người). Chụp ảnh tại cột mốc 836(2) đánh dấu biên giới Việt - Trung.
• 10h30: Di chuyển đến động Ngườm Ngao (cách thác ~3km). Tham quan khoảng 45 phút bên trong hang động kỳ ảo với hướng dẫn viên địa phương nếu có.
• 12h00: Nghỉ ăn trưa tại nhà hàng gần khu vực thác (thưởng thức các món đặc sản như cá suối nướng, xôi trám, rau dớn xào…).
• 13h30: Ghé thăm làng đá Khuổi Ky ngay gần đó để tìm hiểu kiến trúc nhà đá cổ truyền của người Tày. Tản bộ trong làng, chụp vài bức ảnh với cây cầu đá và những bức tường rêu phong.
• 14h30: Thăm chùa Phật Tích Trúc Lâm Bản Giốc trên đồi Phia Nhả. Leo ~100 bậc thang lên chùa, lễ Phật và phóng tầm mắt ngắm toàn cảnh thác Bản Giốc từ trên cao, bao quát cả đôi bờ Việt - Trung. Cảnh tượng thác nước giữa núi rừng trùng điệp từ góc nhìn này rất ấn tượng.
• 15h30: Lên xe trở về TP Cao Bằng theo QL3. Trên đường hồi, có thể dừng nghỉ ở thị trấn Quảng Uyên để mua thêm đặc sản (bánh khẩu sli, lạp xưởng, hạt dẻ...).
• Tối: Về tới thành phố (~18h30), ăn tối bằng món bánh áp chao nóng giòn hoặc vào quán cafe thưởng thức không khí thị thành yên bình. Nếu còn sức, bạn có thể dạo quanh phố đi bộ Kim Đồng (nếu rơi vào tối cuối tuần) để xem văn nghệ và mua quà lưu niệm nhỏ xinh. Nghỉ đêm thứ hai tại TP Cao Bằng.

Ngày 3: Khám phá hồ Thang Hen – núi Mắt Thần, tạm biệt Cao Bằng

(Lịch trình ngày 3 có thể áp dụng nếu bạn có 3 ngày trọn vẹn ở Cao Bằng. Nếu chỉ đi 2 ngày 2 đêm, bạn có thể bỏ hoạt động ngày 3 và lên xe về lại Hà Nội từ tối ngày 2 hoặc sáng sớm ngày 3.)

• Sáng: Trả phòng khách sạn, gửi hành lý tại quầy lễ tân. Xuất phát đi hồ Thang Hen (cách thành phố ~30km). Đường đi khoảng 1 giờ, qua những cung đường uốn lượn trong Công viên địa chất Non Nước Cao Bằng. 
  Đến khu du lịch hồ Thang Hen, bạn vào tham quan núi Mắt Thần trước – đi bộ tầm 10 phút từ bãi xe ra thung lũng để chiêm ngưỡng “mắt thần” khổng lồ trên vách núi và mặt hồ xanh biếc dưới chân. Tận hưởng không gian yên bình, chụp những tấm hình thật đẹp.
• 9h30: Ghé khu vực hồ Thang Hen, có thể thuê thuyền nhỏ dạo một vòng trên hồ (nếu dịch vụ hoạt động, tùy mùa nước). Khung cảnh thơ mộng với làn nước trong xanh in bóng núi và rừng thông ven bờ sẽ làm bạn thấy thư thái.
• 11h00: Trở về thành phố. Ăn trưa nhẹ (có thể thử thêm món bún ốc hoặc bánh mì vịt quay – những món lạ miệng ở Cao Bằng). Nghỉ ngơi một chút, lấy lại hành lý.
• Chiều: Lên xe khách chuyến 13h-14h từ bến xe Cao Bằng về Hà Nội. Kết thúc hành trình 3 ngày khám phá Cao Bằng với nhiều trải nghiệm đáng nhớ. (Nếu bạn đi xe đêm thì có thể dành buổi chiều ngày 3 tự do tham quan thành phố: mua sắm chợ trung tâm, thăm di tích pháo đài Đồng Đăng trên núi Kim Đồng hoặc giao lưu cà phê với người bản xứ.)

Lưu ý: Lịch trình trên chỉ mang tính gợi ý. Bạn có thể điều chỉnh thứ tự điểm đến và thời gian phù hợp với điều kiện thực tế (thời tiết, sức khỏe, phương tiện...). Nếu bạn đi ô tô riêng hoặc xe máy, có thể linh hoạt hơn trong việc thêm bớt điểm (ví dụ ghé thêm đền Kỳ Sầm gần TP Cao Bằng, thác Nặm Trá trên đường về từ Bản Giốc, v.v.). Luôn đảm bảo đến bến xe hoặc điểm đón xe đúng giờ nếu về Hà Nội bằng xe khách.

Thông tin bổ sung hữu ích cho du khách

• Chi phí dự kiến: Du lịch Cao Bằng có chi phí khá phải chăng. Nếu tự túc từ Hà Nội, chi phí cơ bản cho 3 ngày 2 đêm có thể khoảng 2,5 – 4 triệu đồng/người, bao gồm: xe khách khứ hồi ~500-600k, khách sạn 2 đêm ~600k, ăn uống ~500k, xăng xe/thuê xe máy ~300k, vé tham quan và phát sinh khác. Đi tiết kiệm (ở homestay, ăn bình dân, đi nhóm đông chia sẻ chi phí) thậm chí còn rẻ hơn. Ngược lại, nếu ở resort xịn, thuê xe riêng, ăn nhà hàng… chi phí sẽ cao hơn. Hãy lên kế hoạch ngân sách phù hợp trước chuyến đi.
• Tour du lịch Cao Bằng: Nếu bạn không muốn tự di chuyển, có thể đặt tour trọn gói từ các công ty du lịch. Hiện có nhiều tour Đông Bắc 3 ngày 2 đêm tham quan Hà Giang – Cao Bằng – Bản Giốc hoặc riêng Cao Bằng – Ba Bể. Giá tour khoảng 3 – 5 triệu đồng tùy chương trình, đã bao gồm xe đưa đón, khách sạn, ăn uống và hướng dẫn viên. Đi tour giúp bạn đỡ lo lịch trình và có hướng dẫn viên thuyết minh, phù hợp cho nhóm gia đình lớn tuổi. Tuy nhiên, nếu bạn thích tự do khám phá thì du lịch tự túc Cao Bằng cũng rất dễ dàng như hướng dẫn ở trên.
• Thông tin liên hệ hỗ trợ: Trong trường hợp cần trợ giúp, bạn có thể liên hệ Trung tâm Thông tin Xúc tiến Du lịch Cao Bằng (địa chỉ: số 30 phố Hoàng Như, TP Cao Bằng) – nơi cung cấp bản đồ, tư vấn du lịch miễn phí cho du khách. Số điện thoại bệnh viện tỉnh Cao Bằng: (0206) 3 857 004, nên lưu lại đề phòng các tình huống khẩn cấp về sức khỏe. Ngoài ra, người dân Cao Bằng rất thân thiện, nếu cần bạn đừng ngại hỏi đường hay hỏi thông tin – họ sẽ nhiệt tình chỉ dẫn cho bạn.

Với bài viết trên, Mê du lịch hy vọng bạn đã có cái nhìn tổng quan và đầy đủ về du lịch Cao Bằng – từ thời điểm đẹp nhất, những nơi nên đi, món gì nên ăn cho đến cách di chuyển, lưu trú. Hãy chuẩn bị hành trang và lên đường khám phá vùng đất non nước hữu tình này. Chúc bạn có một chuyến đi Cao Bằng thật vui vẻ, an toàn và nhiều trải nghiệm đáng nhớ!