Bắc Giang – mảnh đất trung du miền Bắc không chỉ nổi tiếng với vải thiều Lục Ngạn mà còn là điểm đến hấp dẫn dành cho những ai yêu thích khám phá văn hóa, lịch sử và thiên nhiên. Với hệ thống di tích cổ kính, cảnh quan núi non hùng vĩ cùng các lễ hội truyền thống đặc sắc, du lịch Bắc Giang đang ngày càng thu hút du khách gần xa. Nếu bạn đang tìm kiếm một hành trình mới lạ, đầy trải nghiệm và ý nghĩa, thì Bắc Giang chính là lựa chọn lý tưởng.
Mục lục [Hiển thị]
Giới thiệu về Bắc Giang
Bắc Giang nằm ở Đông Bắc Bộ, cách Hà Nội chỉ khoảng 50 km. Tỉnh này có địa hình trung du rộng, chuyển tiếp giữa đồng bằng sông Hồng ở phía Nam và dãy núi Đông Bắc ở phía Bắc.
Khí hậu Bắc Giang mang đặc trưng nhiệt đới gió mùa, bốn mùa rõ rệt, nhiệt độ trung bình năm khoảng 23–24°C. Vùng đất này có nền văn hóa đậm đà, là một trong những cái nôi của dân ca quan họ (sở hữu 23 làng quan họ cổ được UNESCO công nhận).
Bắc Giang còn nổi tiếng với sản vật địa phương như vải thiều Lục Ngạn, là đặc sản trứ danh được nhiều người yêu thích.
Thời điểm du lịch Bắc Giang lý tưởng
Bắc Giang có bốn mùa, mỗi mùa một vẻ đẹp riêng.
Mùa xuân (tháng 2–4) khí hậu ấm áp, thích hợp đi lễ hội và ngắm hoa đào.
Mùa hè (tháng 5–7) nóng ẩm, nhưng tháng 6 là mùa vải thiều Lục Ngạn chín rộ (vỏ đỏ, cùi dày) – du khách đi lúc này có thể thưởng thức trực tiếp loại quả nổi tiếng.
Mùa thu (tháng 9–11) trời mát mẻ, trong xanh, là thời điểm lý tưởng để leo núi, săn mây và cắm trại. Chẳng hạn, cao nguyên Đồng Cao (xã Thạch Sơn, Sơn Động) đẹp nhất vào mùa thu – từ tháng 9 đến tháng 12 khung cảnh có khí hậu dễ chịu, rất thích hợp để cắm trại, săn mây và ngắm sao.
Mùa đông ở Bắc Giang khô lạnh hơn nên du khách cần mang áo ấm. Nhìn chung, thời tiết Bắc Giang tương tự Hà Nội, vì thế bạn có thể theo dõi thời tiết Hà Nội để chuẩn bị trang phục phù hợp cho chuyến đi.
Cách di chuyển tới Bắc Giang
- Đường bộ: Từ Hà Nội, du khách có thể đi ô tô hoặc xe máy theo đường cao tốc Hà Nội – Bắc Giang – Lạng Sơn hoặc đi theo Quốc lộ 1A qua Bắc Ninh về Bắc Giang. Ngoài ra còn có các quốc lộ như QL17 (kết nối với Quế Võ – Bắc Ninh), QL18 (đi Quảng Ninh, Hải Phòng) và QL37 (hướng Thái Nguyên) tạo mạng lưới giao thông thuận tiện giữa Bắc Giang và các vùng lân cận.
- Đường sắt: Tuyến đường sắt Hà Nội – Lạng Sơn (đến cửa khẩu Hữu Nghị) chạy qua Bắc Giang, giúp du khách từ Hà Nội có thể chọn đi tàu hỏa đến ga Bắc Giang rồi tiếp tục hành trình khám phá tỉnh. Hiện tại tàu từ Hà Nội đi Lạng Sơn đều dừng tại ga Bắc Giang.
- Đường thủy: Dù ít dùng để chuyên chở khách du lịch, hệ thống sông Cầu, sông Thương và sông Lục Nam uốn lượn qua tỉnh góp phần tạo cảnh quan nên thơ. Nếu thích trải nghiệm, bạn có thể khám phá một số khu vực ven sông bằng thuyền nhỏ.
Các điểm tham quan và hoạt động trải nghiệm
Khu tâm linh Tây Yên Tử (Sơn Động): Quần thể tâm linh rộng 13,8 ha gồm các chùa Trình, chùa Hạ (Phật Quang), chùa Trung và chùa Thượng nằm ở độ cao từ 145 m đến gần 1.000 m. Du khách có thể đi cáp treo từ chùa Hạ lên chùa Thượng hoặc đi bộ xuyên rừng theo đường mòn lên chùa Đồng trên đỉnh cao. Khu vực này còn liên kết với các di tích nổi tiếng như Thiền viện Trúc Lâm Phượng Hoàng, chùa Bổ Đà, chùa Am Vãi theo đường tỉnh 293, tạo nên một tuyến du lịch tâm linh xanh mát, hùng vĩ.
Đồng Cao (Sơn Động): Cao nguyên nằm trên 1.000 m, có không gian đồng cỏ rộng lớn, núi non trùng điệp bao quanh. Đây là điểm hẹn của các phượt thủ muốn cắm trại, săn mây và ngắm sao. Mỗi mùa Đồng Cao có vẻ đẹp riêng, nhưng đặc biệt từ tháng 9 đến 12 thời tiết ở đây rất dễ chịu, thích hợp cho dã ngoại và nghỉ dưỡng.
Hồ Khuôn Thần (Lục Ngạn): Hồ nước tự nhiên rộng khoảng 240 ha, được bao bọc bởi những rừng thông, cây chàm xanh tốt quanh năm. Lòng hồ có 5 đảo nhỏ như những ngọn đồi nhấp nhô bên mặt nước trong veo. Đặc biệt, mỗi mùa thu hoạch vải (khoảng tháng 6-7), sắc đỏ của quả vải thiều bên rừng làm nổi bật khung cảnh hồ thêm rực rỡ và nên thơ. Du khách có thể chèo thuyền thư giãn, tản bộ quanh hồ để tận hưởng không khí trong lành.
Rừng nguyên sinh Khe Rỗ (Lục Nam): Nằm trong khu bảo tồn Tây Yên Tử, Khe Rỗ có diện tích lên đến 7.153 ha với hệ sinh thái phong phú. Đường lên khu rừng này khá hiểm trở nhưng khung cảnh hùng vĩ và không khí trong lành thu hút nhiều người yêu thiên nhiên. Trong rừng có hơn 780 loài thực vật giá trị, trong đó 43 loài quý hiếm được ghi trong sách Đỏ (như bách diệp, pơ mu, trầm hương…). Ngoài ra, nhiều đồng bào Tày, Nùng, Dao sinh sống gần đó, du khách có thể trải nghiệm văn hóa cộng đồng và thưởng thức các món ăn địa phương độc đáo như ốc hương suối, cá trôi mắt đỏ.
Làng cổ Thổ Hà (Việt Yên): Làng quê Bắc Bộ yên bình nằm bên một khúc sông, vẫn giữ nguyên cổng làng, đình cổ, cây đa, giếng nước… Đình Thổ Hà (xây năm 1692) là di tích cấp quốc gia mang đậm nét cổ kính. Người dân Thổ Hà không trồng được lúa, sinh sống bằng nghề thủ công truyền thống và buôn bán. Đặc biệt, làng nổi tiếng với bánh đa nem và mì gạo làm thủ công. Đến đây, du khách sẽ được tận mắt thấy những mẻ bánh đa phơi xếp đầy ngõ, ngửi mùi gạo thơm và thưởng thức bánh đa dừa giòn tan hương vị miền quê.
Chùa Bổ Đà (Việt Yên): Tọa lạc trên núi Phượng Hoàng (xã Tiên Sơn), chùa có khu vườn tháp lớn nhất Việt Nam với hơn 2.000 ngôi mộ tháp. Kiến trúc Bổ Đà xưa mang đậm nét cổ truyền, với gần 100 gian chùa bằng gạch, ngói và đất nện, tạo cảm giác trầm mặc, gần gũi với thiên nhiên Bắc Bộ. Đây là điểm tâm linh không thể bỏ qua của du khách hành hương và tham quan.
Hồ Cấm Sơn (Lục Ngạn – Lạng Sơn): Hệ thống hồ nước ngọt rộng khoảng 2.600 ha, trải dài giữa Lục Ngạn (Bắc Giang) và Lộc Bình (Lạng Sơn). Xung quanh hồ là núi non và rừng xanh ngát. Khu vực đập chính hồ rất đẹp, thích hợp cho dã ngoại, chèo thuyền và câu cá. Khung cảnh hồ Cấm Sơn đã từng là nguồn cảm hứng cho nhạc sĩ Phó Đức Phương sáng tác bài hát “Hồ trên núi”.
Suối Mỡ (Lục Nam): Khu du lịch sinh thái kết hợp tín ngưỡng nổi tiếng, nằm sát chân núi Huyền Đinh (dãy Yên Tử). Suối nước trong xanh chảy qua khu rừng rậm, bên dưới là những tảng đá lớn. Tại đây có cụm đền Hạ, Trung, Thượng thờ công chúa Quế Mỵ Nương (người khai mở suối) và đền Trần Thánh. Suối Mỡ vừa là điểm thăm quan tự nhiên, vừa mang ý nghĩa văn hóa – lịch sử, phù hợp cho nhiều đối tượng khách.
Cây gạo Làng Sơn (Yên Dũng): Cây gạo cạnh miếu Bà Cô Lãng Sơn hơn 100 năm tuổi, cao 27,5 m, chu vi thân 2,4 m, được công nhận là cây di sản quốc gia. Mỗi độ tháng 3 về, hoa gạo nở rực một góc trời, tạo khung cảnh nên thơ được nhiều du khách và nhiếp ảnh gia tìm đến.
Thành cổ Xương Giang (TP. Bắc Giang): Di tích lịch sử gắn với cuộc khởi nghĩa Yên Thế. Trên nền thành cổ xưa, hiện có đền Xương Giang xây năm 2013 trên diện tích 10 ha để tưởng nhớ kháng chiến Yên Thế. Du khách có thể tìm hiểu lịch sử qua kiến trúc và các di vật tại đây.
Ẩm thực đặc sắc ở Bắc Giang
- Vải thiều Lục Ngạn: Trái to, vỏ đỏ, cùi dày và ngọt mát, chín rộ vào tháng 6 hàng năm. Mùa vải kéo dài khoảng một tháng, được đông đảo du khách khắp nơi yêu thích. Ngoài ăn tươi, vải Lục Ngạn còn được sấy khô, xuất khẩu ra nhiều nước.
- Mì Chũ: Món mì truyền thống của Việt Nam, nổi tiếng trong và ngoài nước. Làng nghề mì Chũ (Lục Ngạn) hiện có trên 300 hộ sản xuất, với quy trình làm thủ công công phu để sợi mỏng, dai. Du khách có thể mua mì về làm quà hoặc thưởng thức ngay tại địa phương.
- Bánh đa Thổ Hà: Đặc sản làm từ gạo tẻ, có hai loại bánh đa dừa và bánh đa nem. Bánh đa dừa được nướng giòn thơm mùi dừa, vừng, lạc; bánh đa nem dày vừa phải, dẻo dai khi ngâm nước. Cả hai đều là món ăn truyền thống độc đáo của làng Thổ Hà.
- Cua đá Yên Dũng: Cua nước ngọt chỉ xuất hiện vào mùa khô (tháng 9–10 âm lịch) trên các ghềnh đá sông Cầu. Cua đá kích thước nhỏ hơn cua đồng, vị ngọt và không tanh, thường được chế biến thành lẩu hoặc rang muối rất đặc sắc.
- Gà đồi Yên Thế: Giống gà nuôi thả đồi, sinh trưởng tự nhiên trên địa hình đồi núi trung du. Thịt gà đồi săn chắc, ngọt thịt, thường được chế biến các món nướng, rang lá chanh hay gỏi truyền thống.
Lưu trú khi du lịch Bắc Giang?
- Khách sạn và resort: Phần lớn tập trung ở TP. Bắc Giang. Nhiều khách sạn 3–4 sao phục vụ du khách từ bình dân đến cao cấp như Mường Thanh, Kinh Bắc Palace, Mandala Hotel… Giá phòng đôi dao động khoảng 700.000 – 1.000.000 đồng/đêm. Ngoài ra còn có các nhà nghỉ, khách sạn mini giá rẻ 200.000 – 400.000 đồng/đêm cho du khách tiết kiệm.
- Homestay: Vùng Tây Yên Tử (các huyện Việt Yên, Lục Nam, Sơn Động) có nhiều homestay, nhà nghỉ sinh thái mang đậm phong cách quê, giá khoảng từ 200.000 đồng/người/đêm. Ở Lục Ngạn, quanh hồ Cấm Sơn cũng có vài homestay và nhà nghỉ nhà vườn cho du khách trải nghiệm không gian yên bình của miền sơn cước.
Lịch trình du lịch Bắc Giang tham khảo
Dưới đây là gợi ý lịch trình 2–3 ngày khám phá Bắc Giang:
Ngày 1: Khởi hành từ Hà Nội sáng sớm, dự kiến đến Bắc Giang trước trưa. Tham quan Làng cổ Thổ Hà (Việt Yên) – đắm mình trong không gian làng quê truyền thống và thưởng thức bánh đa Thổ Hà. Tiếp tục đến Chùa Bổ Đà (Việt Yên) – ngôi chùa cổ nổi tiếng với vườn tháp rộng lớn. Chiều tối về TP. Bắc Giang nghỉ ngơi, ăn tối với các món đặc sản địa phương.
Ngày 2: Xuất phát đi Sơn Động, ghé Tây Yên Tử (Tuấn Mậu) tham quan các chùa Trình, Phật Quang (hạ), và đi cáp treo lên chùa Thượng. Sau đó, di chuyển lên Cao nguyên Đồng Cao để dã ngoại, cắm trại, săn mây (nếu điều kiện thuận lợi). Tối ngủ lại khu vực Sơn Động hoặc về lại Bắc Giang.
Ngày 3 (nếu có): Trên đường trở về Hà Nội, bạn có thể ghé Hồ Khuôn Thần (Lục Ngạn) ngắm cảnh và chụp hình bên hồ, hoặc Suối Mỡ (Lục Nam) tắm suối và vãn cảnh. Kết thúc chuyến đi, trở về Hà Nội.
Lưu ý khi du lịch Bắc Giang
- Thời gian và trang phục: Bắc Giang gần Hà Nội nên có thể đi về trong ngày nếu cần. Tuy nhiên để khám phá trọn vẹn, du khách nên ở lại 1–2 đêm. Thời tiết ở Bắc Giang tương tự Hà Nội, nên chuẩn bị trang phục phù hợp cho mùa du lịch (áo ấm mùa đông, áo mưa/mũ nón mùa hè).
- Lái xe và an toàn: Nhiều cung đường ở Bắc Giang đèo dốc và qua khu công nghiệp, do đó nếu tự lái xe máy hoặc ô tô, bạn hãy lái cẩn thận, giữ tốc độ an toàn và mang theo đầy đủ giấy tờ. Nên mang theo nước uống và đồ ăn nhẹ trên đường đi.
- Văn hóa địa phương: Khi tham quan đền chùa, du khách nhớ ăn mặc lịch sự, giữ yên tĩnh và không xả rác. Tôn trọng phong tục và hướng dẫn của người dân địa phương.
- Kết hợp tham quan: Bắc Giang có thể kết hợp với các điểm du lịch lân cận (như Yên Tử ở Quảng Ninh, chùa Hương ở Hà Nội…) để chuyến đi phong phú hơn. Tuy nhiên đừng quên dành thời gian khám phá hết vẻ đẹp của Bắc Giang trước khi rời đi.
>>> Xem thêm:
Cẩm nang du lịch Thái Nguyên - Khám phá thủ phủ chè xanh.
Mê du lịch chúc bạn có chuyến du lịch Bắc Giang thật trọn vẹn và nhiều kỷ niệm đáng nhớ!
